یخچال یکی از معدود لوازم خانگی است که به صورت شبانه روزی کار می کند و به همین دلیل شنیدن برخی صداها از آن کاملا طبیعی است. با این حال، وقتی شدت صدا بیشتر می شود یا نوع آن با صداهای همیشگی تفاوت دارد، معمولا کاربر نگران می شود که شاید یکی از قطعات دستگاه دچار ایراد شده باشد. این نگرانی بی دلیل نیست، چون بخشی از صداهای غیر عادی یخچال می توانند نشانه خرابی فن، کمپرسور، سیستم دیفراست، لوله های پشت دستگاه یا حتی تراز نبودن بدنه باشند.
شناخت تفاوت میان صدای طبیعی و صدای هشدار دهنده کمک می کند قبل از آنکه خرابی گسترده تر و پرهزینه تر شود، مشکل را شناسایی و رفع کنید. در این مقاله از نمایندگی تعمیرات مابه به صورت کامل بررسی می کنیم مهم ترین دلایل صدا دادن یخچال چیست، کدام صداها طبیعی هستند، نقش فن و کمپرسور در ایجاد صدا چیست، چرا بعضی لوله ها و قطعات داخلی می لرزند و چه زمانی باید صدای یخچال را جدی گرفت. همچنین راهکارهای کاربردی برای کم کردن یا برطرف کردن این صداها را نیز مرور خواهیم کرد.
مهم ترین دلایل صدا دادن یخچال چیست؟
صدا دادن یخچال همیشه به معنای خرابی نیست، اما در هر صورت یک علت مشخص دارد. گاهی این علت کاملا طبیعی و مربوط به روند سرمایش، گردش گاز یا روشن و خاموش شدن کمپرسور است. در مقابل، بعضی مواقع صدا به دلیل فرسودگی قطعات، شل شدن اتصالات، تراز نبودن یخچال یا فشار بیش از حد روی موتور ایجاد می شود. بنابراین اولین قدم در عیب یابی این است که نوع صدا، زمان ایجاد آن و محل تقریبی شنیده شدنش را بررسی کنیم.
از رایج ترین دلایل صدا می توان به کارکرد فن اواپراتور، فن کندانسور، کمپرسور، عبور مبرد در لوله ها، برخورد قطعات پلاستیکی با بدنه و انبساط و انقباض اجزای داخلی اشاره کرد. در برخی مدل ها، حتی یخ ساز اتوماتیک و شیر برقی آب نیز صدا تولید می کنند. اگر این صداها در حد معمول باشند، جای نگرانی نیست، اما وقتی صدای وزوز، تق تق، کوبش، لرزش یا ساییدگی بیش از اندازه شنیده می شود، باید دستگاه دقیق تر بررسی شود.
نکته مهم این است که منبع صدا همیشه در همان جایی نیست که شما می شنوید. برای مثال، ممکن است صدای لرزش از پشت یخچال به گوش برسد، اما علت اصلی آن تراز نبودن پایه ها یا تماس بدنه با کابینت مجاور باشد. به همین دلیل، عیب یابی اصولی باید هم به قطعات داخلی توجه کند و هم به شرایط نصب و محیط اطراف دستگاه.
| دلیل صدا دادن یخچال | نوع صدا یا نشانه | علت احتمالی | اقدام پیشنهادی |
|---|---|---|---|
| کار کردن فن اواپراتور | صدای وزوز، سایش یا برخورد | یخزدگی اطراف فن، خرابی موتور فن یا برخورد پره به یخ و بدنه | بررسی بخش فریزر، رفع یخزدگی و در صورت نیاز تعویض فن |
| خرابی فن کندانسور | صدای ناهنجار از پشت یا زیر یخچال | کثیفی فن، خرابی بلبرینگ یا شل شدن قطعات اطراف | تمیز کردن فن و تست عملکرد موتور فن |
| عملکرد کمپرسور | صدای تق تق، لرزش، وزوز بلند | فرسودگی کمپرسور، مشکل در رله استارت یا اورلود | بررسی کمپرسور و قطعات راهانداز توسط تعمیرکار |
| تراز نبودن یخچال | لرزش بدنه و صدای کوبش | تنظیم نبودن پایهها یا تماس بدنه با دیوار و کابینت | تراز کردن یخچال و ایجاد فاصله مناسب از اطراف |
| شل بودن قطعات داخلی یا خارجی | صدای تقه یا لرزش هنگام روشن شدن موتور | شل بودن سینی، لولهها، قابها یا اتصالات پشت دستگاه | بررسی و محکم کردن قطعات شل |
| جریان گاز مبرد در لولهها | صدای قل قل، شرشر یا فش فش | حرکت طبیعی گاز و مبرد در سیکل سرمایش | معمولاً طبیعی است و نیاز به تعمیر ندارد |
| یخساز یا آبسردکن | صدای ضربه، ورود آب یا تق تق | پر شدن قالب یخ، خرابی شیر برقی یا ایراد در مجموعه یخساز | بررسی یخساز، مسیر آب و شیر برقی |
| برفک یا یخزدگی بیش از حد | صدای برخورد فن با یخ | خرابی سیستم دیفراست، باز ماندن درب یا خرابی لاستیک درب | بررسی دیفراست، لاستیک درب و میزان یخزدگی |
| انبساط و انقباض قطعات | صدای تق تق گاهبهگاه | تغییر دمای قطعات پلاستیکی و فلزی داخل یخچال | در بسیاری از موارد طبیعی است |
| تماس لولهها با بدنه | صدای لرزش یا تقه از پشت یخچال | برخورد لولههای پشت دستگاه با بدنه یا قطعات دیگر | تنظیم لولهها و جلوگیری از تماس مستقیم |
مقالات دیگر: خاموش شدن ناگهانی مانیتور یخچال؛ آیا برد دستگاه سوخته است؟
صدای طبیعی یخچال و صداهای غیرعادی
یخچال در حالت عادی چند نوع صدا تولید می کند که کاملا طبیعی هستند. صدای روشن شدن کمپرسور، صدای ملایم جریان گاز در لوله ها، صدای کار فن ها و حتی صدای ریز ناشی از انبساط و انقباض قطعات داخلی پس از تغییر دما، همگی بخشی از عملکرد معمول دستگاه هستند. در یخچال های جدید، گاهی صدای کلیک مربوط به برد یا رله استارت نیز شنیده می شود که اگر به صورت منظم و کوتاه باشد، طبیعی محسوب می شود.
در مقابل، صداهای غیر عادی معمولا شدت بیشتر، تکرار نامنظم یا ماهیت آزاردهنده دارند. برای نمونه، صدای ساییدگی، تق تق شدید، کوبش مداوم، زوزه بلند، لرزش پیوسته یا صدای ضربه ای هنگام روشن شدن کمپرسور می تواند نشانه مشکل باشد. این صداها معمولا با کاهش عملکرد سرمایشی، داغ شدن بیش از حد بدنه، خاموش و روشن شدن مکرر موتور یا یخ زدگی غیر معمول نیز همراه می شوند.
تشخیص تفاوت این دو گروه از صداها اهمیت زیادی دارد، چون بسیاری از کاربران صداهای طبیعی را با خرابی اشتباه می گیرند و برعکس، بعضی صداهای هشدار دهنده را نادیده می گیرند. اگر صدای یخچال جدیدا تغییر کرده، شدت آن بیشتر شده یا فقط در شرایط خاصی مثل باز شدن درب، شروع به کار کمپرسور یا زمان دیفراست ایجاد می شود، این موضوع سرنخ مهمی برای یافتن علت اصلی خواهد بود.
مقالات دیگر: یخچال فریزر باید کجا قرار بگیرد؟ | بهترین جای مناسب یخچال
ایجاد نقص و مشکل در فن های یخچال
یکی از علت های صدا دادن یخچال مابه را میتوان بروز مشکل در فن دستگاه دانست. در یخچال فریزر مابه 3 فن تعبیه شده است:
- فن کمپرسور
- فن کندانسور
- فن اواپراتور
فن کمپرسور یخچال، وظیفهی خنک کردن محیط داخلی دستگاه را برعهده دارد. فن کندانسور گاز مبرد یخچال را خنک می کند و در نهایت فن اواپراتور به جابجایی و انتقال هوای سرد در تمام قسمت های داخلی یخچال می پردازد. زمانی که فن یخچال دچار نقص و خرابی شود شما با صدا دادن یخچال مابه، بالا رفتن دما و سرد نشدن یخچال مواجه می شوید. در صورت خرابی فن یخچال سریعا اقدام به تعمیر یا تعویض فن یخچال مابه نمایید. در تعمیر فن یخچال مابه اگر پرههای فن دچار گرد و خاک و گرفتگی شده آن را تمیز کنید. اما اگر فن معیوب شده، باید برای تعویض فن یخچال مابه اقدام نمایید. توصیه می شود برای تعویض فن یخچال مابه به نمایندگی های رسمی مابه مراجعه کنید. زیرا در نمایندگی مجاز تعمیرات یخچال مابه تمامی قطعاتی که تعویض می شوند از جمله فن یخچال، اصل و اورجینال بوده و دارای کارت گارانتی 6 ماهه می باشند که در صورت خرابی مجدد، تعمیر آنها کاملا رایگان انجام می شود. همچنین قیمت فن مابه در نمایندگی های رسمی ارزان تر از مراکز دیگر است. پس همین حالا برای تعویض فن یخچال مابه با نمایندگی تعمیرات یخچال فریزر تماس بگیرید 22225007 021.
مقالات دیگر: علت افتادگی درب یخچال چیست؟
صدا دادن یخچال و مشکل در موتور
در مورد دیگر امکان دارد صدای تولید شده یخچال از کمپرسور یا موتور آن باشد. در برخی مواقع که این صدا بسیار آزاردهنده است، باید موتور را تعویض کرد؛ اما در مواقعی دیگر عیب یابی و تعمیر برخی قسمتها برای رفع صدا کفایت میکند. موتورهای یخچال با استفاده از یک سری پیچ برای محکم شدن در ناحیه مورد نظر و قرارگیری در پایه مخصوص خود سفت میشوند. یکی از علل صدا در یخچالهای مابه، ممکن شکستن پایه سفت کننده و یا پیچهای نگهدارنده این قسمت باشد.
اگر پیچها سست شده اند، کافیست آنها را در جای خود محکم و از لرزشهای ایجاد شده در موتور یخچال جلوگیری کنید. یکی دیگر از علل صدای به وجود آمده از یخچال بخاطر مشکل در رله استارت موتور است. این مشکل میتواند باعث به وجود آمدن صدای شبیه تق تق شود. در این مواقع لازم است این ناحیه موتور تعویض شود تا صدای به وجود آمده برطرف گردد.
مشکل در گاز یخچال
در مواقعی هم علت صدای یخچال وجود مشکل در لولههای انتقال گاز است. این صدا میتواند چیزی شبیه زوزه کشیدن یا صدای گرد و غبار باشد؛ که اگر این چنین بود میتوانید به گاز یخچال و محلهای انتقال دهنده آن یعنی لولههای مربوطه شک کنید.
برای برطرف کردن این مشکلات، احتمالا نیاز دارید که به یک متخصص تعمیر و عیب یابی یخچال مراجعه کنید؛ زیرا لولهها نیاز به بازبینی، شستشو و شارژ مجدد گاز نیاز دارند که هر کسی نمیتواند به راحتی آن را انجام دهد.
مشکل در دمپر
دمپر وظیفه انتقال هوای خنک از فریزر به محفظه غذای تازه در یخچال را دارد. در واقع هوای سرد در این محفظه از یخچال تأمین نمیشود و فریزر وظیفه خنک کردن این قسمت را دارد. دمپر دارای یک دریچه است که باز و بسته می شود و هوای خنک را منتقل می کند. گاهی اوقات این دریچه کثیف یا فرسوده می شود و همین باعث ایجاد صدایی مانند ناله کردن میشود. شما می توانید در هنگام بررسی فن یخچال، دمپر یخچال را نیز بررسی کنید و مشکل آن را برطرف نمایید. اگر دمپر شما دچار فرسودگی بود باید آن را تعویض کرده و اگر دچار کثیفی شده بود می توانید آن را تمیز نمایید.
ایراد در شیر ورودی آب
اگر صدای یخچال شما همیشگی نیست و در بعضی مواقع به خصوص در هنگام برداشت آب یا تولید یخ صدا به گوش میرسد می توان به این موضوع شک کرد. گاهی اوقات به دلیل گرفتگی یا خرابی لوله آب به دلیل جمع شدن املاح این اتفاق رخ می دهد و باعث ضعیف شدن فشار آب و تولید صدا می شود. برای برطرف کردن این مشکل در بعضی مواقع می توان فیلتر یا لوله آب را تعویض نمود.
مقالات دیگر: بررسی علل سخت باز شدن درب یخچال
آیا صدای تق تق به یخ زدگی یا دیفراست مربوط است؟
صدای تق تق در یخچال یکی از صداهایی است که می تواند هم طبیعی باشد و هم نشانه ایراد. در بسیاری از موارد، این صدا در زمان ورود یخچال به چرخه دیفراست شنیده می شود. هنگام دیفراست، برفک های روی اواپراتور با حرارت المنت آب می شوند و انقباض و انبساط قطعات باعث ایجاد صداهای تقه ای می شود. این صداها معمولا کوتاه، گاه به گاه و بدون افت عملکرد سرمایشی هستند.
اما اگر صدای تق تق با شدت زیاد، تکرار بالا یا همراه با کاهش سرمایش باشد، احتمال یخ زدگی غیر عادی در اطراف فن اواپراتور وجود دارد. در این حالت، پره های فن هنگام چرخش به یخ ها برخورد می کنند و صدای ضربه ای تولید می شود. علت این مشکل می تواند خرابی سنسور دیفراست، المنت، ترمودیسک یا حتی باز ماندن طولانی درب باشد. در چنین شرایطی، فقط شنیدن صدا کافی نیست و باید وضعیت برفک و سرمایش داخل فریزر هم بررسی شود.
در بعضی مدل ها، صدای تق تق به رله استارت کمپرسور یا قطع و وصل شدن برد فرمان هم مربوط می شود. اگر این صدا از پشت دستگاه و نزدیک کمپرسور شنیده شود، احتمال ارتباط آن با دیفراست کمتر و احتمال ایراد در راه اندازی موتور بیشتر است. بنابراین برای تشخیص درست باید دید صدا دقیقا چه زمانی ایجاد می شود: هنگام یخ زدایی، در شروع به کار موتور یا در حین گردش فن.
راهکارهای برطرف کردن صدای یخچال
در بسیاری از موارد، بدون نیاز به تعمیرات سنگین می توان صدای یخچال را کاهش داد یا کاملا برطرف کرد. نکته مهم این است که قبل از هر اقدامی، باید منبع تقریبی صدا مشخص شود. اگر صدا از داخل کابین، پشت یخچال یا قسمت زیرین دستگاه می آید، روش برخورد با آن متفاوت خواهد بود.
- ابتدا تراز بودن یخچال را بررسی کنید. اگر یکی از پایه ها کوتاه تر یا بلندتر باشد، بدنه دچار لرزش می شود و صدا افزایش پیدا می کند.
- فاصله مناسب یخچال با دیوار و کابینت ها را حفظ کنید تا بدنه یا لوله های پشت دستگاه به سطوح اطراف برخورد نکنند.
- طبقات، کشوها، بطری ها و ظروف داخل درب را بازبینی کنید، چون بسیاری از صداهای آزاردهنده ناشی از برخورد همین اجزا با یکدیگر است.
- بخش پشت یخچال و اطراف فن کندانسور را از گرد و غبار پاک کنید، زیرا آلودگی و گرفتگی پره ها باعث افزایش فشار کاری و صدا می شود.
- اگر صدای ساییدگی از داخل فریزر می آید، احتمال گیر کردن فن به برفک وجود دارد و باید سیستم دیفراست بررسی شود.
- سینی تخلیه آب روی کمپرسور را چک کنید. اگر شل شده باشد، در اثر لرزش موتور صدای تقه یا وزوز تولید می کند.
- در صورت شنیدن صدای غیر معمول از کمپرسور، از باز و بسته کردن مداوم یخچال و تغییر پی در پی دما خودداری کنید تا فشار اضافی به موتور وارد نشود.
اگر با این اقدامات صدا برطرف نشد، احتمال خرابی قطعات فنی بیشتر می شود. در این مرحله بهتر است از تعمیرکار متخصص کمک بگیرید، چون باز کردن فن، کمپرسور یا پنل داخلی بدون مهارت می تواند آسیب بیشتری به دستگاه وارد کند.
مقالات دیگر: علت های کار کردن مداوم موتور یخچال و یکسره شدن آن
چه صداهایی نشانه خرابی جدی هستند؟
همه صداهای یخچال خطرناک نیستند، اما بعضی از آنها به وضوح هشدار می دهند که یک قطعه در آستانه خرابی جدی قرار دارد. بی توجهی به این صداها ممکن است باعث از کار افتادن کامل یخچال، آسیب به کمپرسور یا افزایش هزینه تعمیر شود.
- صدای کلیک مکرر از پشت یخچال که با روشن نشدن موتور همراه است، می تواند نشانه خرابی رله استارت، اورلود یا خود کمپرسور باشد.
- صدای زوزه بلند و مداوم از داخل فریزر معمولا به خرابی موتور فن یا گیر کردن پره ها به برفک مربوط می شود.
- صدای کوبش یا ضربه شدید هنگام استارت کمپرسور می تواند از فرسودگی پایه ها یا ایراد داخلی موتور خبر دهد.
- صدای ساییدگی فلز به فلز در پشت دستگاه معمولا به برخورد لوله ها، شل شدن بست ها یا مشکل فن کندانسور مربوط است.
- صدای تق تق شدید و غیر عادی همراه با افت سرمایش، احتمال نقص در سیستم دیفراست یا یخ زدگی اطراف فن را بالا می برد.
- صدای حباب یا جوشش بسیار غیر معمول همراه با کاهش سرمایش می تواند به مشکل در گردش مبرد یا کمبود گاز هم مربوط باشد.
- صدای وزوز شدید و پیوسته که قطع نمی شود، گاهی نشانه فشار بیش از حد روی کمپرسور یا اختلال در برق رسانی برد است.
اگر هر یک از این صداها را می شنوید و همزمان عملکرد یخچال هم تغییر کرده است، بهتر است موضوع را ساده نگیرید. ادامه کار دستگاه در این شرایط می تواند باعث سوختن قطعاتی شود که هزینه تعویض آنها بسیار بالاتر از یک عیب یابی به موقع است.
جمع بندی عیب یابی صدا در یخچال
صدا دادن یخچال همیشه نشانه خرابی نیست، اما هر صدایی یک پیام مشخص از وضعیت عملکرد دستگاه دارد. بخشی از این صداها طبیعی و مربوط به گردش گاز، کار فن ها، استارت کمپرسور و فرآیند دیفراست هستند. در مقابل، صداهای شدید، مداوم یا تازه ظاهر شده معمولا به مشکلاتی مانند خرابی فن، فرسودگی کمپرسور، یخ زدگی، شل شدن قطعات یا تراز نبودن بدنه مربوط می شوند. به همین دلیل، تشخیص نوع صدا و زمان ایجاد آن مهم ترین بخش عیب یابی است.
بهترین رویکرد این است که ابتدا موارد ساده مانند چیدمان داخلی، فاصله از دیوار، وضعیت پایه ها و تمیزی پشت دستگاه بررسی شوند. اگر صدا همچنان ادامه داشت یا با کاهش سرمایش، روشن و خاموش شدن غیر عادی یا داغ شدن بیش از حد همراه بود، باید از تکنسین متخصص کمک گرفت. رسیدگی به موقع نه تنها از خرابی های پرهزینه جلوگیری می کند، بلکه باعث می شود یخچال با صدای کمتر، بازده بهتر و عمر طولانی تر به کار خود ادامه دهد.
سوالات متداول
آیا صدای آب در یخچال طبیعی است؟
بله، در بسیاری از یخچال ها صدای عبور مبرد یا آب حاصل از دیفراست طبیعی است، به شرطی که شدت آن غیر معمول نباشد و با افت سرمایش همراه نشود.
چرا یخچال شب ها بیشتر صدا می دهد؟
چون در سکوت شب صداها واضح تر شنیده می شوند. همچنین در بعضی ساعات، چرخه دیفراست یا استارت کمپرسور ممکن است بیشتر به گوش برسد.
آیا تراز نبودن یخچال می تواند باعث صدا شود؟
بله، یکی از علت های شایع لرزش و وزوز یخچال، تراز نبودن پایه ها و انتقال لرزش بدنه به زمین یا کابینت های اطراف است.
صدای تق تق یخچال همیشه خطرناک است؟
خیر، گاهی این صدا به انبساط و انقباض قطعات یا فرآیند دیفراست مربوط است. اما اگر شدید، مداوم یا همراه با کاهش سرمایش باشد، باید بررسی شود.
خرابی فن یخچال چه نوع صدایی ایجاد می کند؟
معمولا صدای زوزه، خش خش، ساییدگی یا برخورد پره ها با برفک شنیده می شود. این صدا بیشتر از داخل فریزر یا پشت دستگاه به گوش می رسد.
چه زمانی باید برای صدای یخچال تعمیرکار خبر کرد؟
وقتی صدا جدید و غیر عادی باشد، شدت آن زیاد شود یا همراه با مشکلاتی مانند کم شدن سرمایش، خاموش و روشن شدن غیر طبیعی یا داغ شدن بدنه و کمپرسور ظاهر شود.
برای تعمیر یخچال به کجا مراجعه کنیم؟
یخچال مابه یک برند آمریکایی است و خدمات تعمیرات و تعویض قطعات اش فقط در نمایندگی های رسمی و مجازی که تحت پوشش مستقیم شرکت مابه هستند ارائه می شود. شماره نمایندگی مابه در تهران 22225007 021.
هزینه تعمیر یخچال مابه چقدر است؟
تمامی هزینه های تعمیرات یخچال مابه در نمایندگی تعمیرات مابه، طبق تعرفه اتحادیه است. اما نگران هزینه تعمیرات نباشید؛ نرخ هزینه تعمیر در نمایندگی ما ارزان تر از مراکز دیگر می باشد.
